Çernişevski'nin 1862 ve 1863 yıllarında sürgünde yazdığı, başka bir dünya mümkün dedirtebilen, insanı olgunlaştıran 2 ciltlik kitabıdır. hangi yaşta okunduğunun önemi olmasa da bu kitabın yine de özellikle 20-25 yaş arası keşfedilmesi ve en az iki kez okunması tavsiyedir. günümüz ilişkilerine ve kadına bakış açısını değiştirir, bir ilişkinin zorunluluklar üzerine kurulmaması gerektiği mantığını kazandırır. yazar, insanı ve toplumu etkileyen aşk, evlilik, dostluk, kadın, mücadele, gibi konuları çok güzel işlemiştir.
okudum, nasıl bu kadar geç okurum diye kızdım, hayran kaldım kitaba. favori kitaplarım arasındadır.
"sevgilim, meleğim benim, her şeyin bir sırası var. seninle daha önce yaşadığımız da aşktı, şimdi yaşadığımız da. kimilerine bunlardan biri gereklidir, kimilerine ötekisi. sen eskiden şu önceki yaşadığımı aşkla yetiniyordun, şimdi ötekini gereksiniyorsun. çünkü sevgilim artık bir kadın oldun, daha önce gereksinmediğin şey, şimdi senin için gereksinim oldu."
Çernişevski, toplumsal devrim koşulunun düşünsel devrimden geçtiğini öngörmekle birlikte bunun da yeterli olmadığını anlamış, konuyu yeni baştan incelemeye başlamıştı. Saptadığı çok yalın bir gerçekti. Yürürken bir adımın önde bir adımın arkada olması gibi her yeninin bir adımı da eskinin, yani eski kültür ve ülkünün içindeydi. Bunun aşılması da yeni öngörüden önce, yeni insanların tarih sahnesine çıkmasına bağlıydı. Yani düşüncesiyle, kültürüyle, yaşama biçimiyle yeni insanlara. Prototiplere de prototipler örnek olur, bu işi de sanat üstlenir. İşte 'Nasıl Yapmalı' yeni insanların romanıdır. Çernişevski ve Tolstoy'dan Kropotkin ve Lenin'e dek pek çok yazın ve eylem adamı, kimileri yererek, kimileri överek konuştular, yazdılar, tartıştılar. Kropotkin'in belirttiğine göre 'Nasıl Yapmalı' döneminin Rus gençliği için bir tür siyasal program işlevi gördü. Günümüzde bu yol açılışını sürdürdüğü apaçıktır.